𝑁𝑒̂́𝑢 𝑙𝑎̀ 𝑝ℎ𝑢̣ ℎ𝑢𝑦𝑛ℎ 𝑐𝑢̉𝑎 𝑐𝑎́𝑐 𝑏𝑎̣𝑛 𝑙𝑜̛́𝑝 9 ℎ𝑜𝑎̣̆𝑐 𝑙𝑜̛́𝑝 12, 𝑐ℎ𝑎̆́𝑐 ℎ𝑎̆̉𝑛 𝑎𝑛ℎ 𝑐ℎ𝑖̣ 𝑐𝑢̃𝑛𝑔 𝑛ℎ𝑢̛ 𝑐𝑜𝑛 đ𝑎𝑛𝑔 𝑙𝑜 𝑙𝑎̆́𝑛𝑔 𝑣𝑎̀ 𝑠𝑜̂́𝑡 𝑟𝑢𝑜̣̂𝑡 𝑣𝑒̂̀ 𝑘𝑦̀ 𝑡ℎ𝑖 𝑠𝑎̆́𝑝 𝑡𝑜̛́𝑖.
Không lo sao được khi kỳ thi trước mắt sẽ định hình tương lai, kế hoạch học tập trong 3-4 năm tới của con. Không lo sao được khi nói gì thì nói, đối với nhiều phụ huynh, cấp 3 và đại học vẫn là tiền đề quan trọng hàng đầu cho tương lai cuộc đời con. Và cũng chính vì sự lo lắng, sốt ruột nhưng lại không khéo léo trong giao tiếp và tương tác với con, nhiều phụ huynh đã vô tình gây ra áp lực cho con mà không hề hay biết. Vẫn biết áp lực khi kỳ thi đến gần là điều khó tránh nhưng áp lực kéo dài thì lo âu, stress, giảm tự tin và nguy cơ mắc các vấn đề về rối loạn tâm lý nếu thiếu sự hỗ trợ là rất cao.
𝑉𝑎̣̂𝑦, 𝑙𝑎̀ 𝑐ℎ𝑎 𝑚𝑒̣, 𝑎𝑛ℎ 𝑐ℎ𝑖̣ 𝑐𝑎̂̀𝑛 𝑙𝑎̀𝑚 𝑔𝑖̀ đ𝑒̂̉ 𝑔𝑖𝑢́𝑝 𝑐𝑜𝑛 “𝑣𝑢̛𝑜̛̣𝑡 𝑣𝑢̃ 𝑚𝑜̂𝑛” 𝑡ℎ𝑎̀𝑛ℎ 𝑐𝑜̂𝑛𝑔 𝑚𝑎̀ 𝑘ℎ𝑜̂𝑛𝑔 𝑏𝑖̣ 𝑐𝑎̆𝑛𝑔 𝑡ℎ𝑎̆̉𝑛𝑔 𝑞𝑢𝑎́ 𝑚𝑢̛́𝑐, 𝑎̉𝑛ℎ ℎ𝑢̛𝑜̛̉𝑛𝑔 𝑡𝑜̛́𝑖 𝑠𝑢̛́𝑐 𝑘ℎ𝑜̉𝑒? 𝑃ℎ𝑢̣ ℎ𝑢𝑦𝑛ℎ ℎ𝑎̃𝑦 𝑐𝑢̀𝑛𝑔 𝐵𝑟𝑎𝑖𝑛𝐶𝑎𝑟𝑒 𝑡𝑖̀𝑚 ℎ𝑖𝑒̂̉𝑢 𝑡𝑟𝑜𝑛𝑔 𝑏𝑎̀𝑖 𝑣𝑖𝑒̂́𝑡 𝑛𝑎̀𝑦 𝑛ℎ𝑒́!
Nội dung chính
Những biểu hiện của áp lực học tập ở giai đoạn chuyển cấp:
Khi bước vào giai đoạn chuyển cấp, một “cuộc đua” ngầm đã bắt đầu với các em học sinh: Thời lượng học nhiều hơn, kỳ vọng nhiều hơn và áp lực cũng lớn hơn. Nhiều em gặp áp lực thi cử với các biểu hiện như:
𝑽𝒆̂̀ 𝒕𝒉𝒆̂̉ 𝒄𝒉𝒂̂́𝒕: Các em thường rơi vào tình trạng mất ngủ, khó đi vào giấc hoặc giấc ngủ không sâu, chán ăn, đau đầu, đau bụng, mệt mỏi kéo dài. 𝑽𝒆̂̀ 𝒕𝒂̂𝒎 𝒍𝒚́: Các biểu hiện thường thấy như lo lắng, căng thẳng quá mức, dễ cáu gắt, tức giận hoặc chống đối. Ngoài ra, các em dễ thu mình, tự ti, có những suy nghĩ tiêu cực, buồn vô cớ, mất động lực và lo sợ thất bại. 𝑽𝒆̂̀ 𝒉𝒂̀𝒏𝒉 𝒗𝒊: Áp lực khiến học sinh trì hoãn, né tránh hay chểnh mảng việc học, giảm hứng thú với các hoạt động thường ngày, đầu óc trống rỗng khi học, khó duy trì được sự tập trung, kết quả học tập giảm đột ngột.Hậu quả của áp lực học tập đối với học sinh chuyển cấp:
Áp lực học tập kéo dài và không được kiểm soát hiệu quả gây ra nhiều hậu quả tiêu cực, tác động đến sức khỏe (cả thể chất và tinh thần), khả năng học tập, các mối quan hệ xã hội của các em.
Theo Thạc sĩ Tâm lý học lâm sàng Nguyễn Thị Ngọc, chuyên gia tâm lý tại Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare, áp lực học tập thường được xem là một trong những yếu tố nguy cơ liên quan đến lo âu học đường, giảm động lực học tập, trầm cảm cũng như các vấn đề về hành vi như gây hấn, chống đối, tự làm hại bản thân… Ngoài ra, áp lực học tập cũng ảnh hưởng đến các mối quan hệ xã hội, khi các em học sinh có xu hướng giảm giao tiếp, gia tăng căng thẳng trong quan hệ gia đình, bạn bè.
Đối với khả năng học tập, áp lực kéo dài có thể ảnh hưởng đến khả năng tập trung, trí nhớ và hiệu quả xử lý thông tin. Nhiều nghiên cứu đã ghi nhận hiện tượng “academic burnout” (kiệt sức học đường) như một hệ quả tiềm tàng của áp lực học tập liên tục.
𝑮𝒊𝒂̉𝒊 𝒑𝒉𝒂́𝒑 𝒈𝒊𝒖́𝒑 𝒉𝒐̣𝒄 𝒔𝒊𝒏𝒉 𝒄𝒉𝒖𝒚𝒆̂̉𝒏 𝒄𝒂̂́𝒑 đ𝒊 𝒒𝒖𝒂 𝒂́𝒑 𝒍𝒖̛̣𝒄 𝒉𝒐̣𝒄 𝒕𝒂̣̂𝒑 𝒍𝒂̀𝒏𝒉 𝒎𝒂̣𝒏𝒉:Ở lứa tuổi học sinh, các em còn thiếu kỹ năng trong việc kiểm soát cảm xúc – suy nghĩ – hành vi, đặc biệt là trong tình trạng chịu áp lực, căng thẳng kéo dài. Nếu không được chia sẻ, hỗ trợ kịp thời và đúng cách, các em có thể gặp các vấn đề tâm lý khác nhau và đối diện với nguy cơ tự hại, tự tử. Để có thể giúp con vượt qua áp lực thi cử, Thạc sĩ Nguyễn Thị Ngọc gợi ý phụ huynh một số phương pháp sau:
𝑻𝒖̛̀ “𝒌𝒊𝒆̂̉𝒎 𝒔𝒐𝒂́𝒕” 𝒔𝒂𝒏𝒈 “đ𝒐̂̀𝒏𝒈 𝒉𝒂̀𝒏𝒉 𝒄𝒐́ 𝒄𝒉𝒊𝒆̂́𝒏 𝒍𝒖̛𝒐̛̣𝒄”Thay vì chỉ tập trung vào điểm số, đặt kỳ vọng hay so sánh với “con nhà người ta”, cha mẹ hãy cùng con nhận diện điểm mạnh – điểm yếu – mục tiêu – rào cản hoặc khó khăn để đạt được mục tiêu. Từ đó, bố mẹ và con sẽ có một bức tranh tổng quát về năng lực của con cũng như những khó khăn con đang gặp để có phương án hỗ trợ, giúp con vượt qua.
𝑻𝒓𝒐̛̉ 𝒕𝒉𝒂̀𝒏𝒉 𝒏𝒈𝒖̛𝒐̛̀𝒊 𝒃𝒂̣𝒏 𝒕𝒊𝒏 𝒄𝒂̣̂𝒚 𝒄𝒖̉𝒂 𝒄𝒐𝒏Một người con tin tưởng là người mà có thể thấu hiểu con, lắng nghe con mà không chỉ trích; đánh giá và cùng con xử lý những khó khăn con đang gặp phải. Hãy ở bên cạnh con những lúc con cần, cho con biết “Bố mẹ luôn bên cạnh và sẵn sàng hỗ trợ con bất kỳ lúc nào”. Điều này không chỉ giúp bố mẹ hiểu những khó khăn,lo lắng của con mà còn gắn kết bố mẹ và con gần nhau hơn.
𝑵𝒉𝒂̣̂𝒏 𝒅𝒊𝒆̣̂𝒏 𝒔𝒐̛́𝒎 𝒅𝒂̂́𝒖 𝒉𝒊𝒆̣̂𝒖 𝒕𝒂̂𝒎 𝒍𝒚́Đừng chờ đến khi con “không muốn đi học” hoặc sự mệt mỏi; lo âu; trầm buồn kéo dài mà hãy quan sát, nhận biết những thay đổi dù rất nhỏ của con. Các vấn đề tâm lý nghiêm trọng thường do sự mệt mỏi về tinh thần tích tụ lâu ngày trong khi các biểu hiện bên ngoài lại không quá rõ ràng và dễ khiến phụ huynh bỏ qua.
Lời nhắn từ BrainCare
Áp lực vừa phải là cần thiết giúp học sinh tăng động lực học tập nhưng áp lực kéo dài, không kiểm soát được thì có thể là nguy cơ gây ra những vấn đề tâm lý nghiêm trọng.
Nếu thấy con có những dấu hiệu như trong bài viết trên, cha mẹ hãy liên hệ với Viện Tâm lý Giáo dục BrainCare ngay để nhận được những tư vấn kịp thời và hữu ích. Đội ngũ chuyên gia tại BrainCare với các Tiến sĩ, Thạc sĩ Tâm lý giàu kinh nghiệm luôn sẵn lòng cùng cha mẹ, giúp con vượt qua khó khăn tâm lý.
Đánh giá trị liệu tại BrainCare
Chúng tôi có đội ngũ chuyên gia tâm lý, bác sĩ nhiều năm kinh nghiệm đánh giá, tham vấn, trị liệu, chẩn đoán uy tín, mang đến lợi ích cho khách hàng.
BrainCare hướng tới trở thành một trong những đơn vị dẫn đầu về lĩnh vực chăm sóc sức khoẻ tinh thần tại Việt Nam, làm thay đổi thói quen và nhận thức của người Việt Nam trong việc chú trọng sức khoẻ tinh thần và tìm kiếm sự trợ giúp khi cần thiết. BrainCare “Vì cộng đồng hạnh phúc từng giây“.
